محمد ميرك بن مسعود حسينى منشى

8

رياض الفردوس خانى ( فارسى )

- نامهء خسروان - نزهة القلوب اصول نگارش مؤلف گاهى آميخته به سجع و گاهى استفاده از الفاظ غريب و ندرة درازنويسى است و البته از عبارات ساده به دور نيست . لغات ساختگى هم دارد مانند گرمسيريت ( ص 38 ، 39 ) . از واژه‌هايى كه احتمالا به چند معنى آمده « كللى » فتور و سستى است كه متعدد ( صفحات 92 ، 93 ، 117 ، 131 ، 178 ، 218 ، 231 ، 340 ) ديده مىشود . گاهى اصطلاحى را كه مربوط به روزگارى بعدست در حوادث دوره‌اى دوردست آورده مانند تنكجات كه ظاهرا هيچ ارتباطى با دورهء آل بويه نداشته است . نسخه ازين متن تا كنون يك نسخه بيش شناخته نشده است و اين نسخه در سال 1243 به دستور مردى انگليسى به نام سردار جان رومر در بندر سورت به نگارش درآمده . كاتب فارسىخوانى از مردم آن صفحات است كه چون توانايى كافى براى خواندن نداشته يا چون نسخه‌اى كه از روى آن اين نسخه را رونويس مىكرده است مغلوط و معيوب بوده در نگارش آن دچار سهوهاى عجيب و بدخوانيهاى غريب و گاه مجبور به نگاره‌كشى شده است . بنا بر ين نسخه مملوّ از غلط است . ديدن وضع صورى لغات كه در پانويس صفحات نقل شده و همچنين نگاهى به عكس چند صفحه از كتاب گوياى كيفيت آن است . بنا برين كوشندگان تصحيح اين متن اميدوار نيستند كه عيب و سهوى در چاپ وجود نداشته باشد . در نقل كلمات اشتباه براى پرهيز از دراز دامن شدن كلمات نادرست از ذكر الفى كه از سر نام « اسكندر » يا از پايان « زيرا » يا رايى از دنبالهء ايلغار افتاده ( و نظاير آنها ) دورى شد و منحصرا آنها به نقل درآمد كه ضرورت ايجاب مىكرد . اشتباهات نقلى نسخه در اسامى اشخاص و جاها و طوايف زيادست و هنوز مخصوصا در مورد نام طوايف منطقه جاى رسيدگى بر جاى است . عمدهء اشكالات رسم الخط را چنين مىتوان برشمرد : - بىنقطگى كه موجب دشوارى و احتمالا بدخوانى است . - پس و پيشى حروف در كلمات مانند رصحاى به جاى صحارى . - افتادگى حرفى از ميان كلمه مانند دوعى به جاى دواعى . - غلطخوانى كلمه مانند كاوانى به جاى كاويانى . - مركب نوشتن دو كلمه مخصوصا پيوستن قيد به كلمه .